Sabado, Disyembre 16, 2023

Tula ko'y tulay

TULA KO'Y TULAY

tula'y kinakatha tuwina
madalas sa gabi't umaga
pagtula'y bisyo ko talaga
iyon ang aking kaluluwa

ang tula ko'y tulay sa tanan
kaya ako'y tulay din naman
tulay na aapak-apakan
at nagsisilbi ring dugtungan

ng magkalayong mga pulo
na kung walang balsa'y dadako
tulay din sa pagkakasundo
at sa mutyang pinipintuho

tula ko'y tulay at daanan
patungong sinta o digma man
tulay sa ating karapatan
at upang hustisya'y makamtan

tulay nang tao'y magkalapit
nang magkita ang magkapatid
mahaba man ito't maliit
mahalaga'y nakakatawid

tulay ay matulaing pook
kahit masaya man o lugmok
tula'y sa dibdib nakasuksok
na nasang iyon ay maarok

- gregoriovbituinjr.
12.16.2023

Tagilo (pyramid) at upaw (kalbo)

TAGILO (PYRAMID) AT UPAW (KALBO)

dalawang salita sa palaisipan
habang nagsasagot nito'y natagpuan
tagilo at upaw, bago o luma man
ay dapat aralin, ito'y matutunan

taal bang salita sa'ting bayan ito
tiyak na ang upaw ay lokal sa kalbo
ngunit ang pyramid, tawag ay tagilo
ito ba'y salitang sadyang inimbento?

magkagayunpaman, mabuti't nabatid
bagong kaalaman ang sa krosword hatid
na sa panulaa'y ating magagamit
sagutan ang krosword, huwag kang sisirit

mayroon daw upaw na nagpapalahaw
na nasa tagilo, at uhaw na uhaw
bakit nasa loob? anong hinihiyaw?
ha? nagpasaklolo't di na makagalaw?

- gregoriovbituinjr.
12.16.2023

* palaisipan mula sa Pilipino Star Ngayon, 12.15.2023; 1 Pababa; at 23 Pahalang
* matatagpuan din ang kahulugan ng tagilo at upaw  sa UP Diksiyonaryong Filipino, p. 1202 at p. 1307, ayon sa pagkakasunod

Biyernes, Disyembre 15, 2023

Ang bantay

ANG BANTAY

di ka basta makaparada
pagkat anong higpit ng bantay
kahit pa ika'y bumusina
o sa daan pa'y maglupasay

pag nagpilit baka mangalmot
pag sasakyan mo'y hinambalang
ramdam mong nakakapanlambot
pag ganyang bantay ay kaytapang

kanino ba siyang alaga
baka gutom na sa maghapon
bigyan kaya ng pritong isda
nang siya'y maging mahinahon

ganoon nga ang ginawa ko
at nai-park ang motorsiklo

- gregoriovbituinjr.
12.15.2023

Kapoy

KAPOY

kailangan ko'y pampasigla
at di pampatay lang ng oras
upang matupad ang adhika
upang pagkilos ay magilas

kailangan ko'y pampagana
di iyang krosword o sudoku
upang maalpasan ang dusa
at pagkalugmok ng gaya ko

dapat kong balikan ang bakit
ng prinsipyong yakap kong tunay
ang pakikibaka'y di saglit
kundi adhikang habambuhay

kaya heto, nagpapatuloy
pa rin akong kapara'y langgam
kahit pa dama'y kinakapoy
upang kamtin ang inaasam

- gregoriovbituinjr.
12.15.2023

Kaybigat o kaygaan?

KAYBIGAT O KAYGAAN?

magwalis-walis agad
pag maagang nagmulat
kaypangit kung bumungad
ay naglipanang kalat

isa itong tungkulin
na gawin ng taimtim
agiw man ay tanggalin
upang di maging lagim

kung lugar ay magulo
kaybigat sa loob mo
mag-iinit ang ulo
di makapagtrabaho

kung iyong malinisan
ang bahay at bakuran
opisina't daanan
madarama'y kaygaan

- gregoriovbituinjr.
12.15.2023

Notbuk

NOTBUK

dala ko lagi ang aking notbuk
na tipunan ng anghang at bukbok
na salitang minsa'y di maarok
mga paksang aking sinusubok

balang araw ito'y bubuklatin
upang natalang paksa'y namnamin
may salitang dapat pang hasain
nang maging armas ng diwang angkin

nagsusungit man ang kalangitan
patuloy akong mananambitan
upang mahanap ang katugunan
sa sigwa't suliranin ng bayan

isusulat kita, minumutya
sa aking kwaderno, puso't diwa
ang pluma ko'y laging nakahanda
umibig man o dugo'y bumaha

- gregoriovbituinjr.
12.15.2023

Huwebes, Disyembre 14, 2023

Likis - pagsukat ng sirkumperensya

LIKIS - PAGSUKAT NG SIRKUMPERENSYA

naintriga ako sa tanong sa palaisipan
"pagsukat ng sirkumperensya", anong katugunan
di nagsirit, sinagot muna'y pababa't pahalang
hanggang lokal na salitang LIKIS ang natagpuan

LIKIS ang tawag sa pagsukat ng sirkumperensya
sirkumperensya nama'y LIKOS sa Waray talaga
LIKIS ang pagsukat ng LIKOS, mapapatango ka
sa palaisipan nati'y nahahasa tuwina

sa geometriya, ang LIKOS ang sukat ng bilog
pag binuksan at inunat, itinuwid ang hubog
o yaong perimetro, haba ng arko ng bilog
LIKIS at LIKOS, nalito ba't salita'y kaytayog?

LIKIS at LIKOS ay likas pala nating salita
salamat at natagpuan din ang ganyang kataga
na magagamit sa sipnayan, liknayan, pagtula
lalo na sa pagtataguyod ng sariling wika

- gregoriovbituinjr.
12.14.2023

* mula sa Krosword Puzzle Aklat 2, Tanong 8 Pababa, pahina 56
* mula sa UP Diksiyonaryong Filipino, pahina 698
* sipnayan - math; liknayan - physics