Miyerkules, Enero 24, 2024

Ang aklat-pangkalusugan nina Doc Willie at Liza Ong

ANG AKLAT-PANGKALUSUGAN NINA DOK WILLIE AT LIZA ONG
Munting sanaysay at tula ni Gregorio V. Bituin Jr.

Kayganda ng nabili kong aklat-pangkalusugan. May pamagat itong "Sakit sa Puso, Diabetes at Tamang Pagkain" na Payo Pangkalusugan na inakda nina Doc Willie Ong at Doc Liza Ong. Nagkakahalaga ito ng P200 na nabili ko nitong Enero 23, 2024, sa ikalawang palapag ng National Book Store sa Gateway, Cubao. Binubuo ng 112 pahina, na ang naka-Roman numeral ay 7 pahina (na binubuo ng Pamagat, Publishers' Corner, Nilalaman, Paunang Salita), habang ang talagang teksto ay umaabot ng 105 pahina.

May dalawa pang aklat na ganito rin, na kumbaga'y serye ng aklat-pangkalusugan ng mag-asawang Ong. P200 din, subalit hindi ko muna binili. Sabi ko sa sarili, hinay-hinay lang. Pag nakaluwag-luwag ay bibilhin ko rin ang dalawa pang aklat nila upang makumpleto ang koleksyon.

Sa Paunang Salita, binigyang-pansin ni Mr. Miguel G. Belmonte, presidente ng pahayagang The Philippine Star at tabloid na Pilipino Star Ngayon, ang wikang Filipino. Ayon sa kanya, "Kapag nagpupunta ako sa mga health section ng mga book store, napapansin ko na walang libro ukol sa pangkalusugan na nasusulat sa wikang Filipino. Sa presyo pa lang magkakasakit na ang mambabasa."

Tama. Kaya kailangang pag-ipunan din, at kung nasa Ingles ay baka hindi bilhin. Kailangan mo pa ng diksyunaryo upang sangguniin kung ano ang kahulugan ng salitang nasa Ingles. Mabuti na lang, mayroon na ngayong aklat-pangkalusugan na nasusulat sa wikang Filipino, at ito nga ang sinulat ng mag-asawang Ong.

Tinapos ni Mr. Belmonte ang kanyang Paunang Salita sa ganito: "Ang librong 'Sakit sa Puso, Diabletes at Tamang Pagkain' ang tamang libro para sa kalusugan na dapat mabasa ng mga Pilipino sa panahong ito. Madali itong maiintindihan at mauunawaan."

Kayganda ng sinabing ito ni Mr. Belmonte. Dahil tayo'y bansang nangangayupapa sa wikang Ingles, na animo ito'y wika ng may pinag-aralan, at itinuturing ng iba na wikang bakya ang wikang Filipino. Kaya magandang panimula ang sinabing iyon ni Mr. Belmonte upang mahikayat pa ang ibang manunulat, doktor man at hindi, na magsulat sa wikang nauunawaan ng karaniwang tao sa ating bansa. Pagpupugay po!

May sampung kabanata ang aklat na ito. At narito ang pamagat ng bawat kabanata:
I. Sakit sa Puso at Diabetes
II. Tamang Pagkain
III. Tamang Pamumuhay
IV. Para Pumayat, Gumanda at Para sa Kababaihan
V. Murang Check-up at Tamang Gamutan
VI. Murang Gamutan
VII. Tanong sa Sex at Family Planning
VIII. Artista at Kalusugan
IX. Mga Sakit Mula Ulo Hanggang Paa
X. Pahabain ang Buhay

Habang isinusulat ito, natapos ko nang basahin ang unang kabanata. Talagang tumitimo sa akin ang mga payo rito. Tunay na malaking tulong ito sa ating mga kababayan.

Nais kong maghandog ng soneto (o munting tulang may labing-apat na taludtod) hinggil sa makabuluhang aklat na ito.

AKLAT-PANGKALUSUGAN

kaygandang aklat-pangkalusugan ang nabili ko
sinulat ng dalawang batikang doktor ang libro
taospusong pasasalamat, ako po'y saludo
pagkat malaking pakinabang sa maraming tao

"Sakit sa Puso, Diabletes, at Tamang Pagkain"
ang pamagat ng librong kayraming payo sa atin
kung nais mong tumagal ang buhay, ito'y basahin
bawat kabanata nito'y mahalagang aralin

may sakit ka man o wala ay iyong mababatid
ang bawat payo nilang tulong sa mga kapatid
nang sa mga sakit ay makaiwas, di mabulid
sa gabing madilim, libro'y kasiyahan ang hatid

maraming salamat po, Doc Willie at Doc Liza Ong
sa inyong aklat at mga ibinahaging dunong

01.24.2024

Martes, Enero 23, 2024

Nilay

NILAY

nakatingalang muli sa kisame
naglalaro ang diwa ngayong gabi
sa loob ay kayraming sinasabi
bakit di sa una ang pagsisisi

kaharap ay kawalan, nalulumbay
tila nahihibang, di mapalagay
ang mga nangyari'y di mapag-ugnay
samutsari, bagay, gabay, antabay

ano kaya't magkape muna kita?
bagahe'y ibaba pansamantala
saan patungo sa kamakalawa?
pagkakape nga ba'y nagpapakaba?

mas nais ko pang titigan ang langit
habang nasa katreng lumalangitngit
sa diwa'y may kung anong humaginit
animo'y palasong may dalang lupit

- gregoriovbituinjr.
01.23.2024

Lunes, Enero 22, 2024

Pagbigkas ng tula sa rali

PAGBIGKAS NG TULA SA RALI

ah, patuloy akong bibigkas ng tula sa rali
pagkat kayraming isyu ng masa'y dapat masabi
kahit makasagasa man nang walang pasintabi
ay tutula ako ng walang pag-aatubili
nang sa uring manggagawa't masa'y makapagsilbi

pagkat wala rin akong ibang entabladong alam
kundi sa mga pagkilos ng masa sa lansangan 
wala ring toreng garing na sana'y mapupuntahan
kundi sa lupang dahop sa anumang karangyaan
upang ipagtanggol ang pinagsasamantalahan

pagpupugay sa lahat ng makatang mambibigkas
na tila mga apo nina Batute't Balagtas
habang atin namang tinatahak ang wastong landas
tungo sa asam na pagtatag ng lipunang patas

- gregoriovbituinjr.
01.22.2024

Ang paghuhugas ng pinggan ay panahon ng pagkatha

ANG PAGHUHUGAS NG PINGGAN AY PANAHON NG PAGKATHA

may napansin sa sarili / kung paano ba kumatha
na habang nasa lababo, / may biglang nasasadiwa
doon ay napagtanto ko / yaong karanasang sadya:
ang paghuhugas ng pinggan / ay panahon ng pagkatha

kaya ginawa kong misyon / sa buhay at sa tahanan
na ako ang maghuhugas / ng aming pinagkainan
araw, tanghali at gabi / ay tungkulin ko na iyan
na panahong kayrami kong / mga napagninilayan

mga karaniwang bagay, / mga samutsaring isyu
ang laban ng maralita, / babae, uring obrero
may tula sa kalikasan, / sanaysay, pabula't kwento
tula sa diwatang sinta, / nobela kong pinaplano

aba, minsan din talaga / sa lababo tumatambay
at pagkatapos maghugas / ay isulat ang nanilay

- gregoriovbituinjr.
01.22.2024

* ang bidyo ay mapapanood sa kawing na: https://fb.watch/pLYFsB1gQf/

Linggo, Enero 21, 2024

Sa daigdig ng salita

SA DAIGDIG NG SALITA

sa daigdig ng salita
ay naroong nagmakata
at pinapaksa ng tula:
lumbay, libog, lansa, luha

pag-ibig ay iniluhog
sa diwatang maalindog
nagpatuloy sa pag-inog
ang mundo ng magsing-irog

pangungusap na masidhi''y
may simuno't panaguri
huwag sanang magkamali
sa pang-abay at pang-uri

sana'y puno ng pag-ibig
ang salita ng daigdig
labanan ang manlulupig
at sa prinsipyo'y tumindig

- gregoriovbituinjr.
01.21.2024

* litrato mula sa app game na Word Connect

Sabado, Enero 20, 2024

Bawal ang marupok

BAWAL ANG MARUPOK

katulad ng pag-ibig
ay bawal ang marupok
na kapag walang tubig
sa apoy matutupok

ang daan ay matagtag
parang mga problema
kaya magpakatatag
ka sa buhay tuwina

halimbawa'y upuan
kailan ba tatayo
upang tingnan ang bayan
sa hiwa ba'y nagdugo

gawin mo anong tama
nang magalak ang madla

- gregoriovbituinjr.
01.20.2024

Gripo sa galon ng tubig

GRIPO SA GALON NG TUBIG

tinaob lang ang galon, nilagyan ng gripo
di na kinailangan ng dispenser nito
aba'y halimbawa ng ingenuity ito
na ating maipagmamalaking totoo

di man malamig, pag ikaw ay hinihingal
o sa mahabang gawain ay napapagal
pindutin, baso'y isahod para sa mahal
sandali lamang at uhaw na'y matatanggal 

- gregoriovbituinjr.
01.20.2024

* ang bidyo ay mapapanood sa kawing na: https://fb.watch/pLYhTucuoe/