Linggo, Abril 18, 2021

Pagbabasa ng mga di karaniwan

PAGBABASA NG MGA DI KARANIWAN

minsan, dapat magbasa ng mga di karaniwan
sulating di pinag-aaralan sa paaralan
upang munting kaalaman ay sadyang madagdagan
lalo't kapitalismo'y namamayani sa bayan

anong klaseng lipunan ang namamayani ngayon
bakit may alipin, wala bang karapatan noon
bakit may pinagsasamantalahan hanggang ngayon
bakit may mayaman at dukha ay isyu na noon

dahil itim ang kulay ay bakit inalipin na
bakit nakatali na sa lupa ang magsasaka
paano nga ba nambusabos ang kapitalista
bakit uring obrero ang babago sa sistema

anong kasaysayan ng pagkaroon ng estado
o bansa o lahi o teritoryo o gobyerno
bakit nahukay ay buto ng sinaunang tao
pag-aralan ang lipunan, kasaysayan ng mundo

dapat ding aralin ang sinaunang kasaysayan
at bakasakaling magamit sa kasalukuan
upang mawala ang pagsasamantala't kaapihan
o kaya'y maitayo ang makataong lipunan

- gregoriovbituinjr.

Ayusin ang sistemang pangkalusugan

AYUSIN ANG SISTEMANG PANGKALUSUGAN

libu-libo na'y tinamaan ng coronavirus
ano nang tugon sa kalagayang kalunos-lunos
wala nang pwesto sa ospital, mga kama'y kapos
sa ganyang sistema, bayan pa ba'y makakaraos

anong tugon ng pamahalaan sa panawagang
dapat nang ayusin ang sistema ng kalusugan
na di sisisihin ang pasaway na mamamayan
na di karibal sa pulitika ang tututukan

kundi pag-isipang mabuti anong dapat gawin
kundi pag-usapang mabuti't pagkaisahan din
sistemang pagkalusuga'y paano paunlarin
kongkretong kalagayan ng bansa'y pakasuriin

"kalusugan ay serbisyo, huwag gawing negosyo"
ito'y sigaw ng maraming mamamayan sa mundo
ito'y dapat maging paninindigan ng gobyerno
upang di masalaula nitong kapitalismo

tiyakin ding walang tanggalan sa mga pabrika
kahit may pandemya't sunud-sunod na kwarantina
itigil na gawing kontraktwal ng kapitalista
ang manggagawang regular sa kanilang kumpanya

pagbabakuna lang ba ang nakikitang solusyon?
face shield, face mask at alkohol lang ba dapat mayroon?
paglutas sa problema'y tunay na malaking hamon
sa buong mundong COVID-19 na ang lumalamon

ang mga sangguniang kabataang inihalal
ay patulungin, sanayin sa gawaing medikal
bakuna'y dalhin sa pabrika, di lang sa ospital
upang obrero'y mabakunahan din, di magtagal

sa pagsusuri'y anong aral yaong mapupulot
upang mga kapalpakan ng sistema'y malagot
sa maramihang pagkamatay, sinong mananagot
ang COVID-19 ba o ang namumunong baluktot

- gregoriovbituinjr.

Sabado, Abril 17, 2021

Di ko madalumat ang talinghaga

DI KO MADALUMAT ANG TALINGHAGA

di ko madalumat ang talinghaga
narinig ngunit di ko maunawa
kaya naroong napapatunganga
tila may panganib na nakaamba

may malaking unos bang paparating
bakit gitara'y di tumataginting
barya sa tibuyo'y kumakalansing
bakit nauso muli ang balimbing

maraming haka-hakang malalabnaw
mag-ingat sa dengge't maraming langaw
nagdidilim kahit araw na araw
titigan daw ang buwan, may lilitaw

may sinabi ang matandang makata
nang makahuntahan niya ang mada
bakit mga bulok ay nanariwa
bakit walang muwang ang bumulagta

isang balimbing ang nagtalumpati
partido raw nila ang magwawagi
ngingiti-ngiti lang ang mga pari
tila mga prayleng handang maghari

naglabasan muli ang mga ahas
tanda na bang uulan ng malakas
o muling maghahari ang marahas
na turing sa mamamayan ay ungas

ang talinghaga'y di ko maunawa
subalit sugat ay nananariwa
ngunit maghanda't parating ang sigwa
may pag-asa, huhupa rin ang baha

- gregoriovbituinjr.

Tula sa diksyunaryo

TULA SA DIKSYUNARYO

sa panahon ng lockdown ay kaytagal kong kasangga
dahil maraming salita roong aking nabasa
at nagamit sa pagkatha ng mga alaala
kaya saknong at taludtod ay inalay sa masa

maraming di ko alam subalit sinasalita
na nang aking mabasa'y isinama ko sa tula
mga kahulugan ay akin nang sinasadiwa,
sinasapuso, sinasabuhay, para sa madla

salamat, Diksyunaryong Filipino-Filipino
nariyan ka sa panahong tila mabaliw ako
pagkat kwarantina'y nakakawala ngang totoo
ng katinuan ng laksa-laksang tao, tulad ko

dahil sa iyo'y nakatula ako ng matagal
sa panahong kayraming ulat ng nagpatiwakal
salamat sa iyo't di naging manunulang hangal
kundi napagtanto kong pagtula'y gawaing banal

diyata't napasok ko maging gubat na mapanglaw
at nakasagupa rin ang sangkaterbang halimaw
tusong prayle'y nailagan nang latigo'y hinataw
salamat sa diksyunaryo, ikaw ang aking tanglaw

- gregoriovbituinjr.

Sagipin si Inang Kalikasan

SAGIPIN SI INANG KALIKASAN

naaalala ko ang tamis ng pag-iibigan
ng kabalyero at ng diwata ng kagandahan
animo'y asukal ang kanilang pagtitinginan
lalo't kanilang puso'y tigib ng kabayanihan

nais nilang si Inang Kalikasan ay masagip
mula sa kagagawan ng tao, di na malirip
pulos plastik at upos ang basurang halukipkip
tila magandang daigdig ay isang panaginip

kaya nagpasya ang dalawa, mula sa pag-ibig
tungo sa pangangalaga ng nagisnang daigdig
bawat isa'y dapat magtulungan at kapitbisig
mga nagdumi sa paligid ay dapat mausig

magandang daigdig ay kanilang tinataguyod
habang basura't upos sa aplaya'y inaanod
dapat kumilos, baguhin ang sistemang pilantod
bago pa sa laksang basura tao'y mangalunod

- gregoriovbituinjr.

Nakatulala sa kawalan

NAKATULALA SA KAWALAN

nakatulala sa kawalan
at naglalakbay ang isipan
lumilipad sa kalawakan
sinisisid ang karagatan

nakatalungko ang makata
doon sa tinahanang lungga
karanasa'y sinasariwa
at kanyang inaalagata

iwasan ang coronavirus
ang naiisip niyang lubos
huwag maospital, magastos
sa bahay lang nakakaraos

di makalabas ng tahanan
ang palengke'y di mapuntahan
walang mabilhan ng agahan
o kahit ng pananghalian

bumili muna ng delata
buti't mayroon pa ring pera
katulad din siya ng iba
walang natanggap na ayuda

huwag lang salsalin ng gutom
kahit kaunting maiinom
ang bibig ay naroong tikom
habang kamao'y nakakuyom

pulos tanggalan sa trabaho
naging kontraktwal ang obrero
ah, pakana ng kapitalismo
sa panahong ni-lockdown tayo

naroroong nakatunganga
lilikha na naman ng tula
wala na bang kayang magawa
habang manggagawa'y kawawa

di makatao ang sistema
pulos tubo ang nagdidikta
walang panlipunang hustisya
sistemang ito'y palitan na

- gregoriovbituinjr.

Biyernes, Abril 16, 2021

Ayuda sa mga drayber, ayudahan ang lahat

AYUDA SA MGA DRAYBER, AYUDAHAN ANG LAHAT

dapat walang maiiwan, ayudahan sinuman
ganito nga dapat ang yakaping paninindigan
dapat lahat maayudahan, walang maiiwan
maging drayber sila o karaniwang mamamayan

ulat sa telebisyon, epekto sa ekonomya
ng pandemya dahil nagpatupad ng kwarantina
patuloy pa rin daw naghihirap ang ilang masa
ang tanong nga'y ilan nga lang ba o marami sila

ilan lang o marami, ulat ba'y katanggap-tanggap
kinukundisyon bang kaunti lang ang naghihirap
o dahil kapitalismo'y talagang mapagpanggap
ilan o marami ba, ang sa hirap nakalasap 

kung di man kulang ay walang natanggap na ayuda
milyun-milyon ito, di lang taga-Metro Manila
sa Lungsod Quezon pa lang, botante'y higit milyon na
paano kung buong N.C.R. ang bigyang ayuda

kaya di ilan, maraming Pinoy ang naghihirap
marahil nga'y kulang o walang ayudang natanggap
sa karatig-probinsya'y ganyan din ang nalalasap
na wala pang pandemya, buhay na'y aandap-andap

- gregoriovbituinjr.

* kuhang litrato mula sa ulat ng GMA7 24 Oras, 04.16.2021